The Economist: Đầu tư giá trị đã hết thời?

LendbizChia sẻ kiến thứcThe Economist: Đầu tư giá trị đã hết thời?

Các cổ phiếu giá trị – nhóm gồm các công ty có tài sản lớn, hoạt động trong những ngành truyền thống khá buồn tẻ – đã trải qua 1 thập kỷ tồi tệ với hiệu suất thấp hơn mức trung bình của thị trường tới hơn 90%

Tuần vừa qua, trong chốc lát nhà đầu tư đã có thể tạm quên đi những “siêu sao” như Amazon và Alibaba. Ngay sau thông tin vaccine Covid-19 của Pfizer và BioNTech có hiệu quả tới 90%, thị trường bùng nổ dưới sự dẫn dắt cuả những cổ phiếu của các công ty trước đây vẫn được cho là nhàm chán. Cổ phiếu hàng không, ngân hàng và các ông lớn dầu mỏ tăng vọt nhờ hi vọng phục hồi.

Các cổ phiếu giá trị – nhóm gồm các công ty có tài sản lớn, hoạt động trong những ngành truyền thống khá buồn tẻ – đã trải qua 1 thập kỷ tồi tệ với hiệu suất thấp hơn mức trung bình của thị trường tới hơn 90%. Điều này dẫn đến 1 cuộc khủng hoảng niềm tin trong các nhà quản lý quỹ, những người đang tự hỏi liệu các chiến thuật mà họ đang áp dụng bấy lâu nay có hiệu quả trong thời đại kỹ thuật số hay không. Họ đã đúng khi lo lắng: cần phải cải tiến chiến lược để phản ánh 1 nền kinh tế mà trong đó các tài sản vô hình và những yếu tố ngoại sinh có vai trò quan trọng hơn nhiều so với trước đây.

Trong gần 1 thế kỷ, thế giới tài chính vẫn ưa chuộng đầu tư giá trị. Khái niệm đầu tư giá trị đã biến đổi qua thời gian nhưng về cơ bản đây vẫn là cách tiếp cận khá bảo thủ. Nhà đầu tư coi trọng tài sản, dòng tiền và các chỉ số tài chính trong quá khứ hơn là các kế hoạch đầu tư hay định hướng của công ty trong tương lai.

Đầu tư giá trị bắt đầu xuất hiện từ những năm 1930, khi Benjamin Graham lập luận rằng nhà đầu tư cần phải quên đi thời kỳ trước năm 1914, quãng thời gian mà trái phiếu đường sắt và các vụ giao dịch nội gián thống lĩnh thị trường vốn. Thay vào đó ông đề xuất phương pháp tiếp cận khoa học hơn, đánh giá các công ty dựa trên bảng cân đối kế toán và tìm ra các chứng khoán đang bị định giá sai.

Học trò của ông, Warren Buffett, đã giúp trường phái này được đông đảo nhà đầu tư ưa chuộng và sau đó cập nhật thêm những ý tưởng mới khi nền kinh tế chuyển hướng sang các doanh nghiệp tiêu dùng và các công ty tài chính vào cuối thế kỷ 20.

Vấn đề ở đây là đầu tư giá trị đang mang lại những kết quả đáng thất vọng. Nếu như 10 năm trước bạn mua 1 cổ phiếu giá trị có giá 1 USD, ngày nay bạn chỉ thu về 2,5 USD, trong khi nếu tính theo hiệu suất chung của thị trường thì bạn sẽ thu về 3,45 USD và 4,65 USD nếu tính theo hiệu suất của thị trường đã loại trừ các cổ phiếu giá trị. Bản thân cổ phiếu Berkshire Hathaway cũng đang bị thị trường bỏ rơi khá xa.

Trong bối cảnh mới, phương pháp đầu tư giá trị đã khiến nhà đầu tư gần như bỏ lỡ hoàn toàn những cơ hội từ sự nổi lên của ngành công nghệ. Các nhà đầu tư giá trị có thể phản bác rằng họ là “nạn nhân” của bong bóng trên thị trường chứng khoán và cuối cùng sau khi bong bóng vỡ thực tế sẽ chứng minh rằng họ mới là người đúng. Lần cuối cùng chiến lược đầu tư giá trị mang lại hiệu suất thấp như hiện nay là giai đoạn 1998 – 2000, ngay trước khi bong bóng dot-com vỡ tung. Ngày nay giá cổ phiếu trông cũng có vẻ đắt đỏ. Tuy nhiên, lần này có 2 sự thay đổi sâu sắc khiến nhiều khả năng lịch sử sẽ không lặp lại.

Thứ nhất là sự nổi lên của những tài sản vô hình như dữ liệu hay các công trình nghiên cứu, thứ hiện chiếm tới hơn 1/3 tổng vốn đầu tư của các doanh nghiệp Mỹ. Các công ty đều hạch toán nhóm này vào hạng mục chi phí chứ không phải mục đầu tư để tạo ra tài sản. Một số nhà đầu tư định chế đã cố gắng điều chỉnh phương pháp đầu tư để phù hợp với xu thế này nhưng rất dễ tính nhầm số vốn mà các công ty dùng để tái đầu tư, trong khi khả năng tái đầu tư lại có ý nghĩa quan trọng đối với hiệu suất của công ty trong dài hạn.

Tính theo cách truyền thống, 10 công ty niêm yết lớn nhất nước Mỹ đã đầu tư 700 tỷ USD kể từ năm 2010 đến nay, nhưng nếu tính theo cách mới con số lên đến 1.500 tỷ USD. Các công ty có nhiều tài sản vô hình cũng thường dễ dàng mở rộng quy mô và khai thác hiệu ứng mạng lưới hơn so với những công ty truyền thống, do đó sẽ dễ dàng duy trì lợi nhuận ở mức cao.

Thay đổi thứ hai là sự nổi lên của những chi phí mà doanh nghiệp phải trả nhưng đã tìm cách trốn tránh. Ngày nay, trường phái đầu tư giá trị cho rằng bạn nên đầu tư vào các cổ phiếu ô tô và dầu khí. Tuy nhiên triển vọng của những công ty này phụ thuộc khá nhiều vào những chi phí môi trường tiềm tàng. Nếu các quy định về khí thải được siết chặt và thuế carbon được áp dụng rộng rãi, chi phí của các công ty ô tô và dầu khí sẽ tăng vọt.

Rất nhiều nhà đầu tư giờ mới bắt đầu để ý đến 2 yếu tố nói trên. Tính toán chính xác giá trị tài sản vô hình và những chi phí ẩn là công việc không hề dễ dàng. Tuy nhiên nếu đi đúng hướng, các quỹ quản lý tài sản theo phương pháp đầu tư giá trị dường như sẽ được tiếp thêm sức sống mới. Nguồn vốn cũng sẽ được phân bổ một cách hiệu quả hơn.

Giống như thời kỳ những năm 1930, đã đến lúc cải tổ phương pháp đầu tư giá trị.

Tham khảo The Economist

Trả lời

Nguyễn Việt Hưng

Chủ tịch HĐQT - Tổng giám đốc

Ông Nguyễn Việt Hưng hiện đang đảm nhiệm chức vụ Chủ tịch HĐQT – Giám đốc Công ty CP Lendbiz, chịu trách nhiệm xây dựng chiến lược kinh doanh và điều hành hoạt động của Lendbiz. Sau khi tốt nghiệp Cử nhân ngành Tài chính – Ngân hàng tại Học viện Ngân hàng năm 1995 và thạc sĩ kinh tế ngành Tài chính – Ngân hàng tại Học viện tài chính năm 2006, ông đã có 24 năm kinh nghiệm làm việc trong lĩnh vực tài chính ngân hàng:

  • 03 năm với vị trí Giám đốc Khối Khách hàng cá nhân tại Ngân hàng TMCP Việt Á
  • 05 năm với vị trí Giám đốc Khối Dịch vụ Ngân hàng bán lẻ tại Ngân hàng TMCP Xăng dầu Petrolimex
  • 03 năm đảm nhiệm chức vụ Giám đốc Ngân hàng TMCP Xăng dầu Petrolimex – Chi nhánh Thăng Long

TRẦN ANH VƯƠNG

Thành viên HĐQT - Cố vấn cao cấp

Ông Vương đảm nhiệm chức vụ cố vấn cao cấp Hội đồng quản trị Lendbiz từ năm 2018. Ông là một trong bốn ban giám khảo quyền lực của chương trình Shark Tank – Thương vụ bạc tỷ.

Ông Vương tốt nghiệp cử nhân và cao học chuyên ngành Quản trị Kinh doanh tại trường Đại học Kinh tế Quốc dân – Hà Nội. Ông Vương giàu kinh nghiệm trong nhiều lĩnh vực kinh doanh khác nhau từ Xuất nhập khẩu, Sản xuất, Bất động sản và Đầu tư. Ông Vương còn là doanh nhân quan tâm đến phát triển thế hệ trẻ và có đóng góp tích cực vào các hoạt động cộng đồng.

Ông hiện là Phó chủ tịch Hội doanh nhân trẻ Việt Nam.

PHẠM THANH DUNG

Thành viên HĐQT - GĐ Quản trị rủi ro

Bà Phạm Thanh Dung, thành viên HĐQT, đảm nhận vai trò Giám Đốc Khối Quản trị rủi ro. Bà Dung chịu trách nhiệm trong việc xây dựng chiến lược Rủi ro, Phát triển sản phẩm, Xây dựng chính sách. Bà Dung tốt nghiệp Học Viện Ngân hàng và thạc sỹ Quản trị kinh doanh. Bà có 16 năm kinh nghiệm tại các ngân hàng địa phương và quốc tế trước khi làm việc tại Lendbiz:

  • 04 năm làm Trưởng phòng quản lý rủi ro và thu hồi nợ – VPbank
  • 03 năm làm Giám đốc Chi nhánh, Prudential Finance
  • 04 năm làm Trưởng phòng phê duyệt và thẩm định – PGbank

NGUYỄN HỒNG PHONG

Giám đốc Trung Tâm Kinh Doanh

Ông Nguyễn Hồng Phong đảm nhiệm chức vụ Giám Đốc Trung Tâm Kinh Doanh, trực tiếp quản lý và điều hành các hoạt động kinh doanh khu vực Hà Nội. Trước khi làm việc cho Lendbiz, ông Phong đã có 13 năm kinh nghiệm tại Ngân hàng Đầu tư và Phát triển Việt Nam – một trong 4 ngân hàng lớn nhất Việt Nam.

  • 2 năm: Trưởng phòng Quản lý rủi ro – BIDV chi nhánh Nam Hà Nội
  • 5 năm: Trưởng phòng Khách hàng cá nhân – BIDV chi nhánh Nam Hà Nội

LÊ HOÀNG NGUYÊN

Giám đốc Công nghệ thông tin

Ông Lê Hoàng Nguyên hiện đang đảm nhiệm chức vụ Giám đốc Công nghệ Thông tin tại Lendbiz. Sau khi tốt nghiệp kỹ sư ngành Công nghệ thông tin tại Học viện Công nghệ bưu chính viễn thông, ông đã có 13 năm kinh nghiệm trong lĩnh vực lập trình và phát triển sản phẩm:

  • 02 năm làm Phó Giám Đốc Công ty CP Công nghệ An Vui
  • 03 năm Quản lý Dự án tại Công ty TNHH Fruitful Technology
  • 02 năm làm Lập trình viên cao cấp tại Công ty CP An Gia
  • 03 năm làm Lập trình viên cao cấp  tại Công ty CP Đào tạo và Giáo dục trực tuyến Net2E

PHẠM HOÀI NAM

Giám đốc Khối Đầu tư - Marketing

Ông Phạm Hoài Nam hiện đang đảm nhiệm vị trí Giám đốc Khối đầu tư và Marketing. Ông Nam tốt nghiệp Đại học Quốc gia HN, Thạc sĩ báo chí truyền thông. Chuyên gia về thương hiệu và quan hệ báo chí. Có 8 năm làm cho các nhãn hàng, thương hiệu khác nhau như An Phước, Adavigo, Prosell,…

  • 3 năm làm Trưởng phòng Marketing Công ty Cổ phần tư vấn BĐS Hoàng Gia
  • 3 năm làm Phó tổng giám đốc Công ty Cổ phần Thương mại và Dịch vụ Quốc tế Đại Việt